• Home   /  
  • Archive by category "1"

Aral Sa Nobelang Banaag At Sikat Essays

Banaag at Sikat[1] or From Early Dawn to Full Light is one of the first literary novels written by Filipino author Lope K. Santos in the Tagalog language in 1906.[3] As a book that was considered as the "Bible of working class Filipinos",[3] the pages of the novel revolves around the life of Delfin, his love for a daughter of a rich landlord, while Lope K. Santos also discusses the social issues such as socialism, capitalism, and the works of the united associations of laborers.[4]

Analysis and reviews[edit]

Although a work that discusses politics in the Philippines,[5]Banaag at Sikat is the only novel included by the Filipino critic Teodoro Agoncillo to a list of important books about Tagalog literature in 1949, because according to Agoncillo the book has a weakness but it started the system of writing a Tagalog novel.[6] Thus, this book of Lope K. Santos paved the way on how to write other Tagalog-language novels[6] which has a combined themes about love, livelihood, and the truthful and moving status of society.[7][8] Furthermore, despite of being one of the first long narrative in the Philippines that provoked the mood of society, it also motivated the cause of the Hukbalahap (Hukbo ng Bayan Laban sa Hapon, literally the "people’s army against the Japanese occupiers" during World War II).[9]

However, this is not the first Tagalog novel,[7] because Lope K. Santos' novel was published after Nena at Neneng - Nena and Neneng - (1905), which is considered as the first Tagalog novel published as a book and written by Valeriano Hernandez Peña.[7] Still, there was another Tagalog novel, Cababalaghan ni P. Brava (literally, P. Brava’s Mystery) by Gabriel Beato Francisco, which appeared in installment on the pages of the magazine Kapatid ng Bayan (literally, Comrades of the Nation) in 1899.[9]

The title Banaag at Sikat is translated by critics and reviewers into From Early Dawn to Full Light of the sun, a translation derived from the reviews done by Patricio N. Abinales and Donna J. Amoroso.

Plot summary[edit]

Primary characters[edit]

The novel is about two friends: Delfin and Felipe. Delfin is a socialist, while Felipe advocates the works of an anarchist. As a socialist, Delfin believes and wishes to spread the principles of socialism to the public, where the citizens could have more right in all the businesses, properties, and other national activities. Although he is poor who studies law and works as a writer for a newspaper, Delfin still strongly believes that a society inclined to the cause of the poor through peaceful means, a challenge that could be achieved through violence.[1]

On the other hand, Felipe – who advocates anarchy – believes in the forceful way of destroying the existing powers and cruelty harbored by the rich landowners. He wants to dispel the abusive members of society who rule society. Even though he is the son of a rich town leader, Felipe hates the cruel ways of his father. He would rather see a society with equal rights and equal status for all its citizens: where there is no difference between the poor and the rich classes.[1]

Selected scenes and scenarios[edit]

Due to his hatred of his life as a son of a cruel and rich landowner, Felipe left his home to live a life of poverty. He left his life of luxury in order to join the common class of society. He decided to live with Don Ramon, a godfather through the Catholic sacrament of confirmation, in Manila. Later on, Felipe also felt hatred against his godfather who was just like his father: a rich man cruel to his helpers. Felipe fell in love with Tentay, a commoner but with dignity despite of being poor. Felipe was forced by his father to return to their home in the town of Silangan, but was only forced to leave the home after teaching the farmers at household helpers about their inherent human rights.[1]

Don Ramon, Felipe’s godfather, has two siblings. Thalia was the eldest and Meni is the youngest daughter. Delfin - Felipe’s friend – fell in love with one of these two siblings, a woman named Meni. Meni became pregnant and was disowned by Don Ramon. Meni decided to live with Delfin to live as a commoner. Because of what Meni did, Don Ramon left the Philippines, together with a favored household helper named Tekong, but was murdered while in New York City. Don Ramon’s body was brought back to the Philippines by Ruperto, the long lost brother of Tentay, Felipe’s lover. It was Ruperto who revealed the reason why Don Ramon was killed by an unknown assailant: he was ruthless to his household helpers.[1]

The novel ends at a scene when Felipe and Delfin decided to stay for a while at the grave of Don Ramon. They talked about their principles and social beliefs. They left the cemetery while approaching the darkness and the depth of the night.[1]

See also[edit]

References[edit]

[edit]

Bibliography[edit]

  • Mojares, Resil B. Origins and Rise of the Filipino Novel: A Generic Study of the Novel Until 1940), Leonard Casper (critic), Journal of Asian Studies, volume 45, number 1, November 1985, page 198-199
  • Brakel, L. F., M. Balfas, Mohd. Taib Bin Osman, J. Gonda, Bahrum Rangkuti, B. Lumbera, and Hans Kahler. Literaturen (Literature), in English and German, L. J. Brill Archives, 1976, ISBN 90-04-04331-4.
  • Talledo, Tomas. Only By Struggle: Reflections on Philippine Culture, Politics and Society by Epifanio San Juan, Jr., Giraffe Books, Quezon City, Philippines, 2002, Ibon.org. 2008
  1. ^ abcdefSantos, Lope K. Banaag at Sikat, Bookmark, Philippines, 1988
  2. ^ abList of Recommended Titles), pcgny.net, November 11, 2002
  3. ^Quindoza-Santiago, Lilia (Dr.) Philippine Culture during the American Period), Publications about Culture and Arts, About Culture and Arts, ncca.gov.ph, 2002
  4. ^Rivas, Virgilio. Literary Approaches, Reflections of Kafka, veraqivas.wordpress.com, July 27, 2006
  5. ^ abMallari, Luisa J. The Canon in Southeast Asian Literatures: Literatures of Burma, Cambodia, Indonesia, Laos, Malaysia, the Philippines, Thailand, and Vietnam, David Smyth (editor), Curzon/Routledge, 2000ISBN 0-7007-1090-6
  6. ^ abc“100 Tagalog Novels”, filipiniana.net, WikiPilipinas, 2007
  7. ^San Juan, Epifanio. The Philippine Temptation: Dialectics of Philippines-U.S. Literary Relations, Temple University Press, 1996, page 218/total of 305 pages, ISBN 1-56639-418-X
  8. ^ abHerbert, Patricia M. and Anthony Crothers Milner (editors), “Philippines”, Southeast Asia: Languages and Literatures – A Select Guide, Southeast Asian Group of Libraries, 1989, ISBN 0-8248-1267-0

Ang Banaag at Sikat[1] ay isa sa mga isinaunang mahabang salaysaying pampanitikan na isinulat ni Lope K. Santos sa wikang Tagalog noong 1906.[2] Bilang isang aklat na tinaguriang “bibliya ng mga manggagawang Pilipino”[2], umiinog ang mga dahon ng nobelang ito sa buhay ni Delfin, sa kaniyang pag-ibig sa isang dalagang anak ng mayamang nagmamay-ari ng lupa, habang tinatalakay din ni Lope K. Santos ang mga paksang panlipunan: ang sosyalismo, kapitalismo, at mga gawain ng mga nagkakaisang-samahan ng mga liping manggagawa.[3], nasa wikang Ingles, Mga Lathalain Hinggil sa Kalinangan at Sining, Tungkol sa Kalinangan at Sining, nccang ang akdang ito ni Lope K. Santos ito ang “nagbigay-daan para maisulat ang iba pang mga nobelang nasa wikang Tagalog”[4] na may pinagsanib na mga paksang hinggil sa pag-ibig, pangkabuhayan, at sa makatotohanan at gumagalaw na katayuan ng lipunan.[5][6] Bagaman isa ito sa pinakaunang mahabang salaysayin sa Pilipinas na nakaantig ng damdamin ng lipunan, sinasabi na naging pamukaw-kasiglahan din ito ng kilusang Hukbalahap o Hukbo ng Bayan Laban sa Hapon.[7]

Hindi ito ang pinakaunang nobelang Tagalog[5], sapagkat nalimbag ang Banaag at Sikat ni Lope K. Santos matapos ang Nena at Neneng (1905), ang itinuturing na pinakaunang nobelang Tagalog na nilimbag bilang isang aklat, na isinulat ni Valeriano Hernandez Peña.[5] Subalit may mas nauna pang nobelang Tagalog, ang Kababalaghan ni P. Brava ni Gabriel Beato Francisco, na lumabas sa paraang hulugan sa mga pahina ng babasahing Kapatid ng Bayan noong 1899.[7]

Ang salin sa Ingles ng pamagat na Banaag at Sikat ay kumakatawan sa katagang “mula sa maagang pagbubukang-liwayway hanggang sa ganap na pagkalat ng liwanag” ng araw (From Early Dawn to Full Light), na nagmula sa isang pagsusuri nina Patricio N. Abinales at Donna J. Amoroso.

Buod[baguhin | baguhin ang batayan]

Hinggil sa mga buhay ng magkaibigang Delfin at Felipe ang nobelang Banaag at Sikat ni Lope K. Santos:

Si Delfin ay isang sosyalista, samantalang si Felipe ay isang anarkista. Bilang sosyalista, naniniwala at hinahangad ni Delfin na mapalaganap ang kaisipang sosyalismo sa lipunan, kung saan ang mga mamamayan ang may higit na karapatan sa lahat ng mga gawaing pangangalakal, mga pag-aari, at mga pagawaing pambansa. Bagaman isang mahirap na nag-aaral ng abogasya at nagtatrabaho bilang manunulat sa isang pahayagan, matindi ang paniniwala ni Delfin na matatamo lamang ang isang lipunang makamaralita sa pamamagitan ng mapayapang pamamaraan, isang pakikibakang hindi nababahiran ng pagdanak ng dugo.

Si Felipe naman - na may adhikaing anarkismo - ay naniniwala sa marahas na pagbuwag sa mga namamayaning kapangyarian at kalupitan ng mga mayayamang may-lupa. Ibig niyang pawiin ang mga abusadong maykapangyarihan na naghahari sa lipunan. Bagaman anak ng isang mayamang pinuno ng isang bayan, kinamumuhinan ni Felipe ang mga gawi at karahasan ng kaniyang ama. Mas mamarapatin niyang magkaroon ng pagkakapantay ang lahat ng uri ng mga mamamayan: walang pagkakaiba ang mga mahihirap at ang mga mayayaman.

Mga pangyayari[baguhin | baguhin ang batayan]

Dahil nga sa pagkamuhi sa nakagisnang buhay bilang mayaman at anak ng isang marahas na may-salapi, nilisan ni Felipe ang tahanan ng kaniyang ama para mamuhay bilang kaisa ng mga maralita. Iniwan niya ang marangyang pamumuhay upang makasama ang mga karaniwang uri ng mga mamamayan ng lipunan. Nakitira si Felipe sa tahanan ng isang amain sa kumpil sa Maynila. Subalit kinamuhian din niya ang amaing si Don Ramon dahil wala itong pinagkaiba sa kaniyang ama: mayaman din at malupit sa mga tauhan nito. Umibig si Felipe kay Tentay, isang babaeng mahirap subalit may dangal. Pinilit si Felipe ng kaniyang ama na magbalik sa kanilang kabahayan sa bayan ng Silangan, ngunit napalayas lamang dahil sa pagtuturo ni Felipe sa mga tauhang magbubukid at utusan sa bahay ng kanilang mga likas na karapatan bilang tao.[1]

May tatlong anak si Don Ramon, na amain ni Felipe, at inibig ni Delfin ang isa sa mga ito. Nang magbunga at magdalang tao si Meni, itinakwil ito ni Don Ramon. Sumama si Meni sa kasintahang si Delfin at namuhay bilang isang mahirap. Dahil sa ginawang ito ni Meni, nilisan ni Don Ramon ang bansang Pilipinas, kasama ang isang tinatangkilik at kinakasamang katulong sa bahay. Napatay si Don Ramon habang nasa New York, kaya't binalik ang kaniyang bangkay sa Pilipinas. Si Ruperto, ang dating nawawalang kapatid ni Tentay, ang nagbunyag ng dahilan kung bakit pinaslang si Don Ramon: ang kalupitan nito sa kaniyang mga utusan.[1]

Nagtapos ang nobela sa pagpapaiwan nina Felipe at Delfin sa may puntod ni Don Ramon. Pinagusapan nila ang kanilang mga adhikain, paniniwala at paninindigang panlipunan. Nilisan nila ang libingan na sinasalubong ang kadiliman at kalaliman ng gabi.[1]

Mga sanggunian[baguhin | baguhin ang batayan]

Mga talababa[baguhin | baguhin ang batayan]

  1. 1.01.11.21.3Santos, Lope K. Banaag at Sikat, Bookmark, Pilipinas, 1988
  2. 2.02.1Talaan ng mga mungkahing pamagat (List of Recommended Titles), nasa wikang Ingles, pcgny.net, 11 Nobyembre 2002
  3. ↑Quindoza-Santiago, Lilia (Dr.) Kalinangang Pilipino noong Kapanahunan ng mga Amerikano (Philippine Culture during the American Period)
  4. ↑Mallari, Luisa J. Ang Talaang-Balangkas ng mga Panitikan sa Timog-Silangang Asya: Mga Panitikan ng Burma, Cambodia, Indonesya, Laos, Malaysia, Pilipinas, Thailand, at Biyetnam (The Canon in Southeast Asian Literatures: Literatures of Burma, Cambodia, Indonesia, Laos, Malaysia, the Philippines, Thailand, and Vietnam), David Smyth (patnugot), nasa wikang Ingles, Curzon/Routledge, 2000ISBN 0700710906
  5. 5.05.15.2Nobelang-Tagalog”, filipiniana.net, WikiPilipinas, nasa wikang Ingles, 2007
  6. ↑San Juan, Epifanio. Ang Pagtukso sa Pilipinas: Mga Pagsusuring-Pangkaisipan ng Ugnayang Pampanitikang ng Pilipinas-Estados Unidos (The Philippine Temptation: Dialectics of Philippines-U.S. Literary Relations), nasa wikang Ingles, Palimbagan ng Pamantasang Temple, 1996, pahina 218/may 305 mga pahina, ISBN 156639418X
  7. 7.07.1Herbert, Patricia M. at Anthony Crothers Milner (mga patnugot), “Pilipinas”, Timog-Silang Asya: Mga Wika at Mga Panitikan – Isang Gabay na May-Pagpili (Southeast Asia: Languages and Literatures – A Select Guide), nasa wikang Ingles, Grupo ng Aklatan sa Timog-Silangang Asya, 1989, ISBN 0824812670

Iba pang mga sanggunian[baguhin | baguhin ang batayan]

  • Mojares, Resil B. Mga Pinagmulan at Pagsikat ng Nobelang Pilipino: Isang Malawakang Pag-aaral ng Nobela hanggang 1940 (Origins and Rise of the Filipino Novel: A Generic Study of the Novel Until 1940), nasa wikang Ingles, Leonard Casper (manunuri), Ang Diyaryo ng mga Pag-aaral ng Asya, aklat bilang 45, bilang. 1 Nobyembre 1985, pahina 198-199
  • Brakel, L. F., M. Balfas, Mohd. Taib Bin Osman, J. Gonda, Bahrum Rangkuti, B. Lumbera, at Hans Kahler. Panitikan (Literaturen), nasa wikang Ingles at Aleman, Aklat-Imbakang L. J. Brill, 1976, ISBN 9004043314.
  • Talledo, Tomas. Pagsusuri ng "Sa Pamamagitan Lamang ng Pakikipagsapalaran: Mga Pagmumuni-muni hinggil sa Kalinanangan, Politika at Lipunan ng Pilipinas" (Only By Struggle: Reflections on Philippine Culture, Politics and Society) ni Epifanio San Juan, Jr., nasa wikang Ingles, Mga Aklat ng Giraffe, Lungsod ng Quezon, Pilipinas, 2002, Ibon.org. 2008

One thought on “Aral Sa Nobelang Banaag At Sikat Essays

Leave a comment

L'indirizzo email non verrà pubblicato. I campi obbligatori sono contrassegnati *